Światopogląd romantyczny. Na światopogląd romantyczny składa się konkretna teoria świata, człowieka i wartości. Rzeczywistość jest w romantyzmie traktowana jako żywy, czuły organizm. Ponadto zmianie ulega tu dotychczasowe pojmowanie kategorii mimesis, czyli naśladowania natury. Osoby cierpiące na nerwicę natręctw zdają sobie sprawę, że ich myśli i zachowania są irracjonalne, jednak nie mogą ich powstrzymać. Myśli są często całkowicie sprzeczne ze światopoglądem i charakterem osoby, u której się pojawiają. Pomimo tego odbierane są jako własne. Towarzyszą choremu o każdej porze dnia i nocy. "«To, co mistyczna religia nazywa odpowiedniością»: o wyobraźni, powszechnej analogii i religii uniwersalnej we francuskim romantyzmie", [in:] Wyobraźnia w kulturze. 2. Wskaż pojęcie sprzeczne ze światopoglądem romantycznym. (1 p.) A. Bunt. B. Orientalizm. C. Indywidualizm. D. Klasycyzm. 3. Spośród wymienionych gatunków literackich zaznacz te, które są charakterystyczne dla romantyzmu. (1 p.) fraszka ballada dramat romantyczny tren bajka powieść poetycka 4. Przyporządkuj imiona i nazwiska Translations in context of "światopoglądem" in Polish-English from Reverso Context: Emocjonalny składnik takiego wnętrza pozwala młodemu człowiekowi być w harmonii ze swoją "falą", własnym światopoglądem. Werteryzm charakteryzuje się niezwykłą emocjonalnością. Bohater werteryczny nie panuje nad własnymi emocjami, jest skierowany do wewnątrz siebie. Dokonuje ciągłej analizy własnych emocji, jest przy tym pogrążony w świecie fantazji i marzeń. Rzeczywistość nie przystaje jednak do jego zapatrywań, przez co staje się on osobą Ponieważ wymiana taboru jest głównym elementem polityki wzmocnienia rozwoju sektora kolejowego, Komisja stwierdza, że proponowane środki nie są sprzeczne ze wspólnym interesem. Since the replacement of rolling stock is a key element of the policy of strengthening the development of the rail sector, the Commission considers that the Karol Boromeusz Hoffman, autor cennej - ze względu na czas jej powstania - publikacji Wielki tydzień Polaków czyli Opis pamiętnych wypadków w Warszawie od dnia 29 listopada do 5 grudnia 1830 r., wydanej już 6 grudnia (sic!) wspomina, że wszyscy uciekli, a "przestrach obecnych Rosjan był nie do wyrażenia"6. Odtąd okrzyk "Do broni! " Romantyczny ślub podkreślają delikatne detale i drobne akcenty. Jasne kolory oraz przestronne, dobrze oświetlone wnętrza były dla nas kluczowe. Ślub w stylu francuskim może być naprawdę piękny- musimy tylko zadbać o spójność i detale. @Micha75594186 @EndrusKarol4444 @Po_prostu_tat Widocznie masz subiektywne pojęcie inteligencji, albo mylisz go że światopoglądem a to już inna 藍bajka! Ale co ja "takemu ynteligentowi" będę tłumaczył skoro i tak 臘uja pojmiesz! cA7jAjC. Uploaded byDaj Suba 100% found this document useful (2 votes)12K views3 pagesDescription:sprawdzianCopyright© © All Rights ReservedAvailable FormatsDOC, PDF, TXT or read online from ScribdShare this documentDid you find this document useful?Is this content inappropriate?Report this Document100% found this document useful (2 votes)12K views3 pagesRomantyzm Sprawdzian AUploaded byDaj Suba Description:sprawdzianFull description ROMANTYZM – ogólna charakterystyka epoki W poniższym wypracowaniu znajdziesz szczegółowe informacje na temat Romantyzmu. Spis Treści1 Ramy czasowe romantyzmu europejskiego2 Pierwsze przejawy nowej sztuki w Europie3 Ramy czasowe polskiego romantyzmu4 Termin “romantyzm”5 Tło ogólne epoki6 Cechy charakterystyczne romantyzmu7 Typy bohaterów romantycznych8 Koncepcja poety i poezji w utworach romantycznych9 Gatunki charakterystyczne dla romantyzmu10 Ugrupowania polityczne okresu romantyzmu11 Rozwój literatury w kraju w latach 1831 – 186312 Literatura na emigracji. Lata 1831-1863 Ramy czasowe romantyzmu europejskiego Romantyzm to okres w dziejach kultury i literatury europejskiej przełomu XVIII i XIX w. Romantyzm powstał na fali europejskich ruchów wolnościowych, które nawiązywały do ideałów Wielkiej Rewolucji Francuskiej. W Anglii romantyzm towarzyszył ruchowi czartystów, w Rosji powstaniu dekabrystów, w Polsce powstaniu listopadowemu. W Europie Zachodniej romantyzm rozpoczął się znacznie wcześniej niż w Polsce – w latach 80-ych XVIII w. Pierwsze przejawy nowej sztuki w Europie Najwcześniejsze zwiastuny nowej epoki miały miejsce w Niemczech, gdzie działał ruch “burzai napór” oparty na elementach sentymentalizmu. W tej pierwszej preromantycznej fazie pojawili się: F. Schiller i Goethe, pierwszym utworem w duchu romantycznym były “Cierpieniamłodego Wertera”. Kolejnym krokiem romantyzmu europejskiego była twórczość G. Byrona, W. Hugo i W. Scotta. Ramy czasowe polskiego romantyzmu Zwiastuny romantyzmu w Polsce zaczęły się pojawiać po ostatnim rozbiorze, czyli po roku 1795. Właściwy rozwój tego prądu przypadł na lata 1822-1863. W roku 1822 ukazał się w Wilnie pierwszy tom “Poezji” Mickiewicza, stanowiący manifest i praktyczną propozycję literatury romantycznej. W roku zaś 1863 wybuchło powstanie styczniowe, zamykające serię związanych z romantycznym światopoglądem i polityką walk niepodległościowych. Termin “romantyzm” Nazwa romantyzm pojawiła się w I połowie XIX w. i utworzona została od wcześniej już używanego przymiotnika romantyczny, oznaczającego coś niepodobnego do rzeczywistości, niezwykle pięknego, oddziaływującego na uczucie, podniecającego wyobraźnię, coś fantastycznego. Natomiast przymiotnik romantyczny utworzony został od rzeczownika “romans”, “romant” oznaczającego średniowieczne opowieści awanturniczo-przygodowe, pełne fantastyki. Nazwa ta narodziła się w wyniku ewolucji słowa “romanus”. “Lingua romana” (język rzymski, czyli łaciński) oznacza właśnie wcale nie łacinę, ale język ludowy powstały z przemieszania się łaciny, języków germańskich i galickich. Języki te do dzisiaj noszą nazwę języków romańskich. Z nazwy języka ludowego utworzono określenie utworów pisanych w tym języku “romance, romans, romant” – romancą zwano utwór drobny, romantami obszerniejsze powieści opowiadające o niezwykłych, awanturniczych, fantastycznych przygodach. I w tym właśnie sensie pojawił się po raz pierwszy w rękopisie w XV w. wyraz “romanticus – romantyczny”. Później przymiotnik “romantyczny” zaczęto używać do oznaczenia pewnej specjalnej piękności w poezji, następnie romanse – dramat szekspirowski i hiszpański. To już było znacznie zbliżone do tego, w jakim terminu “romantyzm” używali przedstawiciele młodej generacji artystów i myślicieli w końcu XVIII i początku XIX w. tj. sami romantycy. Termin “romantyzm” używany był i jest nadal w sposób bardzo wieloznaczny. Jego kategoria psychologiczna oznacza pewną postawę człowieka wobec świata. Romantyk to marzyciel i idealista, człowiek uczuciowy. Romantyzm w znaczeniu ahistorycznym oznacza też określone cechy kultury w różnych epokach literackich. Tak rozumiany romantyzm stał się czynnikiem rozwoju kultury i sztuki, ponieważ każda awangarda artystyczna ma swoje źródło właśnie w romantyzmie. Tło ogólne epoki Okres ten przypadł zarówno w Europie jak i w samej Polsce na czasy niezwykle burzliwe. Był to czas ruchów narodowowyzwoleńczych (powstanie listopadowe, krakowskie i styczniowe) oraz okres wynaradawiania. Literatura zajmowała się głównie walką narodowowyzwoleńczą. Podstawową cechą postawy romantyków był wszechstronny bunt wobec zastanej rzeczywistości. Romantycy nie akceptowali feudalnej struktury społecznej i absolutystycznych rządów, a oświeceniowy racjonalizm, empiryzm, klasycyzm odrzucili jako niewystarczające formy myślenia o świecie i sposoby jego wyrażania. Cechy charakterystyczne romantyzmu stawianie uczucia ponad rozum jako najbardziej zbliżające człowieka do poznania tajemnic życia wiara w możliwość kontaktu ze światem pozazmysłowym wprowadzenie do literatury wątków baśniowych, fantastycznych, legend, podań tajemniczość wprowadzenie wątków i motywów historycznych, szczególnie średniowiecznych zainteresowanie się tematyką wschodu, tzw. orientalizm odrzucenie zasad i reguł poetyki klasycznej krępujących rozwój jednostki dążenie do indywidualizmu Typy bohaterów romantycznych bohater bajroniczny – uosabia romantyczne konflikty moralne i namiętności; twórca: Jerzy Gordon Byron; typ ten widoczny jest w “Giaurze”; główny bohater mści się na mordercy kobiety, którą kochał i później dręczą go wyrzuty sumienia, chroni się on przed znienawidzonym światem do klasztoru; bohater typu bajronicznego to człowiek o nieprzeciętnej indywidualności, skłócony ze światem i ze społeczeństwem, w którym przyszło mu żyć, przeżywający nieszczęśliwą miłość, prowadzącą do tragicznych skutków; bohater werterowski – utożsamiany z bierną rezygnacją, nostalgią, apatyczną ucieczką w świat wewnętrzny, aż do spokojnie zaplanowanych decyzji samobójczych; twórca: Goethe (“Cierpieniamłodego Wertera”); bohater werterowski to ten, który nie umiał znaleźć sensu życia, ucieka od współczesności w świat marzeń i wspomnień; bohater renejski – od bohatera “Rene” Chateaubrianda – francuska odmiana choroby wieku; Rousseau, Musset “Spowiedź dziecięcia wieku”, Hugo “Nędznicy”; bohater rosyjski – bohater zniechęcony do życia, przygnębiony, nie umiejący znaleźć celu i sensu życia – rosyjska odmiana choroby wieku; twórcy: Puszkin “Eugeniusz Oniegin”, “Borys Godunow”, Michał Lermontow. Koncepcja poety i poezji w utworach romantycznych Poeta miał być przywódcą duchowym narodu, wieszczem. Poeta to postać wyjątkowa, obdarzona przez Boga przymiotami. Bardzo często poeta jest bohaterem. Bohater romantyczny to człowiek przeżywający tragiczny konflikt spowodowany rozbieżnością między wyznawanymi ideałami, a rzeczywistością, człowiek skłócony ze światem i społeczeństwem, w którym żyje, buntujący się przeciw istniejącym normom społecznym, kulturalnym i obyczajowym. Bohater romantyczny to indywidualista i człowiek o niezmiernie bogatym życiu wewnętrznym, pełen sprzeczności, rozterek i wahań. Jedną ze stałych cech bohatera romantycznego było także przeżywanie wielkiej romantycznej miłości, która stawała się wielką namiętnością, była też dowodem – wyznawanej przez romantyków – dominacji uczuć nad rozumem. Miłość romantyczna jest najczęściej nieszczęśliwa i prowadzi bohatera do samobójczej śmierci. Romantycy stworzyli też nową koncepcję poezji i poety: wieszcz i geniusz wprowadzone przez niemieckich teoretyków romantyzmu. Poeta w ich ujęciu stawał się najwyższym prawodawcą i prorokiem, posłannikiem Boga. Literatura danego narodu miała przedstawiać jego dawne i teraźniejsze dzieje, sławić bohaterów, w razie potrzeby podtrzymywać na duchu i zagrzewać do walki z wrogiem. W literaturze romantycznej polskiej, podobnie jak i w literaturze innych krajów europejskich, znajdujących się w niewoli, głównym tematem staje się zagadnienie walki narodowowyzwoleńczej. Bohaterowie całe swe działania podporządkowują idei odzyskania niepodległości i kiedy trzeba składają życie w ofierze tworząc w ten sposób wzorce do naśladowania. Gatunki charakterystyczne dla romantyzmu dramat romantyczny powieść poetycka ballada poemat dygresyjny komedia Ugrupowania polityczne okresu romantyzmu Hotel Lambert – stronnictwo arystokratyczno – monarchistyczne – przywódca książę Adam Czartoryski – organ “Trzeci Maj”. Drogę do odzyskania niepodległości upatrywało w zabiegach dyplomatycznych zjednujących Francję, Anglię i Turcję. Komitet Narodowy Polski – przewodniczący Lelewel. Zjednoczona Emigracja Polska – założyciel Lelewel. Wysunął on koncepcję wspólnej walki z caratem Polaków i Rosjan. Wydał odezwę na ten temat – “Odezwa Komitetu Narodowego do Rosjan” w 1832 r. Koncepcje Lelewela propagowało czasopismo “Pielgrzym Polski”, redagowane przez Eustachego Januszkiewicza – “dokładał” się do niego Mickiewicz. Towarzystwo Demokratyczne Polskie (1832 – 1862) – “Demokrata Polski” – ideologowie Wiktor Heltman, Tadeusz Krępowiecki i Stanisław Worcell. Podstawową publikacją Towarzystwa był “Manifest”, w którym określało ono swe stanowisko wobec sprawy niepodległości i kwestii chłopskiej. Rozwój literatury w kraju w latach 1831 – 1863 1. Zabór austriacki Lwów – noworocznik “Ziewonia” skupiał pisarzy i poetów August Bielowski, Lucjan Siemieński oraz Seweryn Goszczyński. Działalność literacką łączono najczęściej z działalnością spiskową, wiążąc w ten sposób romantyczne ideały z polityczną praktyką. Z ośrodkiem tym związany też był Aleksander Fredro i Wincenty Pol. Rzeczpospolita Krakowska – Edmund Wasilewski, autor “Pieśni żeglarzy”, “Hymnu orłów” i “Krakowiaków” oraz Gustaw Ehrenberg. Po roku 1845 Kornel Ujejski. 2. Zabór pruski Od 1838 istnieje biblioteka Edwarda Raczyńskiego, 10 lat później zaczęły się ukazywać czasopisma “Tygodnik Literacki” – Antoni Woykowski – oraz “Orędownik Naukowy”. Z “Tygodnikiem” współpracował znakomity krytyk literacki i filozof Edward Dembowski, autor “O dramacie w dzisiejszym piśmiennictwie polskim” i “Piśmiennictwa polskiego w zarysie”. Czołowy przedstawiciel polskiej myśli rewolucyjno – demokratycznej. Najwybitniejszym poetą regionu Wielkopolskiego był Ryszard Berwiński. Związani z Poznaniem August Cieszkowski i Bronisław Trentowski oraz Karol Libelt. 3. Zabór rosyjski Warszawa – czasopismo założone przez Dembowskiego “Przegląd Naukowy” – Hipolit Skimborowicz, Narcyza Żmichowska, poeta – Karol Baliński, publicysta – Henryk Kamieński. Inna grupa, to cyganeria warszawska demonstrująca nonkonformizm moralno – obyczajowy – Józef Dziekoński, Włodzimierz Wolski, Teofil Lenartowicz, Cyprian Norwid. Czasopisma – “Biblioteka Warszawska”, “Kurier Warszawski”. Wilno – prekursor Józef Ignacy Kraszewski z naukowo – literackim pismem “Athenaeum”, twórca opery narodowej Stanisław Moniuszko, popularny także jest Władysław Syrokomla. Działalność spiskowa: Artur Zawisza, rozstrzelany Szymon Konarski, współzałożyciel organizacji Stowarzyszenie Ludu Polskiego, oraz skazany na bezterminową katorgę ks. Piotr Ściegienny. Literatura na emigracji. Lata 1831-1863 Główne siedziby – Paryż, Londyn i Bruksela. Twórcy emigracyjni to Mickiewicz, Słowacki, Krasiński, Chopin. Lata działalności naukowej i politycznej wybitnego historyka Joachima Lelewela (1786 – 1861), filozofa – mesjanisty i matematyka Józefa Marii Hoene-Wrońskiego (1776 – 1853) oraz sugestywnego mistyka Andrzeja Towiańskiego (1799 – 1878), pod którego wpływem pozostawali Mickiewicz, Goszczyński, Słowacki. Rok 1835 – założenie polskiej drukarni i księgarni przez Eustachego Januszkiewicza, 1839 – otwarcie z inicjatywy księcia Adama Czartoryskiego istniejącej do dziś Biblioteki Polskiej w Paryżu. Po roku 1848 wybitny, ale nie doceniany Norwid. Lektura dodatkowa: – M. Straszewska, “Romantyzm” – M. Janion, “Romantyzm. Studia o ideach i stylu” /Rafał Pojęcia epoki Romantyzm odpowiedzi Czym był okres „burzy i naporu”? Okres burzy i naporu to czas buntu niemieckich romantykom przeciwko filozofii oświecenia i jego podejściu do literatury i kultury. Pojawił się nowy typ bohatera, człowiek zbuntowany realizujący swoje pragnienia wbrew panującym normom. Co to jest historyzm? Historyzm to pogląd popularny w romantyzmie, który twierdził że prawdę o ludziach można poznać tylko wówczas, gdy ujrzy się jednostki żyjące w konkretnym miejscu i w konkretnym czasie. Co to jest neogotyk? Neogotyk to styl w architekturze i rzemiośle charakteryzujący się imitowaniem form gotyckich. Powstał w Anglii, najchętniej naśladowano gotyckie sklepienia. Na czym polegał mit człowieka faustycznego? Mit człowieka faustycznego pokazywał człowieka., który dąży do zachowania wiecznej młodości, chce żyć pełnią życia i przejąć władzę nad światem. W celu realizacji pragnień jest gotów zawrzeć pakt z diabłem. Nazwa ta pochodzi od Fausta Goethego. Czym charakteryzuje się bohater romantyczny? Bohater romantyczny jest postacią dynamiczną, często ulega przemianie. Zwykle jest nieszczęśliwie zakochany, poza tym dostrzega że świat jest pełen rzeczy, o których nie śniło się filozofom. Co to był werteryzm? Werteryzm to styl w literaturze ale i w życiu. Wywodzi się z utworu Cierpienia Młodego Wertera, którego bohater jest istotą niezwykle wrażliwą, uwikłaną w nieszczęśliwą miłość, dla której poświęca wszystko. Młodzi ludzie ubierali się jak Werter w niebieski frak i żółtą kamizelkę i zachowywali się jak on. Na czym polega mesjanizm? Mesjanizm polega na porównaniu Polski do Chrystusa. Stad romantyczna wiara, że cierpienia narodu są uzasadnione i dzięki temu całą ludzkość zostanie zbawiona. Dzieki swojemu poświeceniu Polska zmieni historię. Teorię Polski Chrystusa narodów przedstawia Mickiewicz w widzeniu księdza Piotra w III części Dziadów. Czym jest poemat dygresyjny? Poemat dygresyjny to wierszowana opowieść fabularna, często dotycząca podróży, przerywana wypowiedziami narratora na różne niekoniecznie związane z fabułą tematy, tak zwane dygresje. Tego typu utworem jest „Beniowski” Juliusza Słowackiego. Czym charakteryzował się dramat romantyczny? Dramat romantyczny charakteryzował się odrzuceniem zasady trzech jedności, fragmentarycznością- luźnym powiązaniem scen oraz otwartą kompozycją, która powodowała że utwór był jakby niedokończony. Główny bohater był dynamiczny – przechodził niejednokrotnie przemianę. Obecne w dramacie były elementy świata nadprzyrodzonego. Do najsłynniejszych dramatów należą „Dziady” Mickiewicza, „Kordian” J. Słowackiego i „Nie-boska komedia” Z. Krasińskiego. Co to była Wielka Emigracja? Wielka emigracja to wyjazd twórców kultury za granicę kraju po upadku powstania listopadowego, celu uniknięcia aresztowania i wywózki na Syberię. Jej centrum znajdowało się w Paryżu. Wśród emigrantów byli także Ci, którzy wyjechali wcześniej i w takiej sytuacji politycznej nie wrócili do kraju. : Wśród emigrantów znaleźli się: Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Józef Bem, książę Adam Jerzy Czartoryski, Zygmunt Krasiński, Fryderyk Chopin, Maurycy Mochnacki i inni. "Powyższy materiał został opracowany przez Przeczytanie i zapamiętanie tych informacji ułatwi Ci zdanie klasówki. Pamiętaj korzystanie z naszych opracowań nie zastępuje Twoich obecności w szkole, korzystania z podręczników i rozwiązywania zadań domowych."